{"id":939,"date":"2026-08-14T13:01:00","date_gmt":"2026-08-14T13:01:00","guid":{"rendered":"https:\/\/certav.org\/?p=939"},"modified":"2026-10-14T13:19:55","modified_gmt":"2026-10-14T13:19:55","slug":"dagistandaki-kazilar-kuzeydogu-kafkasya-tarihini-degistirdi-hazar-sehri-saniliyordu-sarmat-ve-alan-merkezi-cikti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/certav.org\/?p=939","title":{"rendered":"Da\u011f\u0131stan\u2019daki Kaz\u0131lar Kuzeydo\u011fu Kafkasya Tarihini De\u011fi\u015ftirdi: Hazar \u015eehri San\u0131l\u0131yordu, Sarmat ve Alan Merkezi \u00c7\u0131kt\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Da\u011f\u0131stan\u2019daki <strong>Andreyaul \u00d6ren Yeri<\/strong> (Andreyavul Kent Yerle\u015fimi) ve bu alanla ba\u011flant\u0131l\u0131 kurgan mezarl\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen yeni arkeolojik kaz\u0131lar, M.S. ilk y\u00fczy\u0131llarda Kuzeydo\u011fu Kafkasya\u2019da ya\u015fanan tarihi s\u00fcre\u00e7lere ili\u015fkin ezberleri bozdu. Y\u0131llard\u0131r \u00f6ncelikli olarak Hazar Ka\u011fanl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemiyle ili\u015fkilendirilen tarihi merkezin, asl\u0131nda <strong>Sarmat ve erken d\u00f6nem Alan<\/strong> n\u00fcfusuyla ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rusya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstit\u00fcs\u00fc Kafkasya Kafilesi Ba\u015fkan\u0131 <strong>Vladimir Mala\u015fev<\/strong>, elde edilen yeni verilerin Ge\u00e7 Antik \u00c7a\u011f ve Erken Orta \u00c7a\u011f d\u00f6neminde b\u00f6lgedeki k\u00fclt\u00fcrel ve siyasi s\u00fcre\u00e7leri yeniden de\u011ferlendirmeyi zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Yol \u0130n\u015faat\u0131 Tarihi De\u011fi\u015ftirdi<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Koruma ve kurtarma kaz\u0131lar\u0131, R-217 &#8220;Kafkas&#8221; federal karayolunun Hasavyurt \u00e7evre yolu in\u015faat\u0131 kapsam\u0131nda 2024 y\u0131l\u0131nda ba\u015flad\u0131 ve 2026 y\u0131l\u0131nda da devam ediyor. Yol yap\u0131m sahas\u0131nda kalan Novolakskoye ve Hasavyurt il\u00e7elerindeki \u00e7ok say\u0131da kurgan grubu \u00e7al\u0131\u015fma kapsam\u0131na al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hasavyurt il\u00e7esinde yer alan Andreyaul \u00d6ren Yeri, Da\u011f\u0131stan\u2019daki Ge\u00e7 Antik \u00c7a\u011f\u2019a ait en b\u00fcy\u00fck arkeolojik alanlardan biri olarak kabul ediliyor. Geni\u015f y\u00fcz\u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc, kal\u0131n k\u00fclt\u00fcr katman\u0131 ve geli\u015fmi\u015f savunma sistemi, buran\u0131n Tersek-Sulak nehirleri aras\u0131ndaki b\u00f6lgenin erken kentle\u015fmi\u015f ana y\u00f6netim merkezi oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">&#8220;Hazar \u015eehri&#8221; Ezberi Y\u0131k\u0131ld\u0131: Kronoloji V. Y\u00fczy\u0131lda Son Buluyor<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yakla\u015f\u0131k 150 y\u0131ld\u0131r incelenen ve daha \u00f6nce M.S. 1. ila 8. y\u00fczy\u0131llar aras\u0131na tarihlendirilen yerle\u015fimin, yaz\u0131l\u0131 kaynaklarda ge\u00e7en Hazar kentlerinden biri oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyordu. Ancak k\u00fclt\u00fcr katmanlar\u0131 ve mezarl\u0131klardan \u00e7\u0131kar\u0131lan yeni bulgular, yerle\u015fimin <strong>en ge\u00e7 M.S. 5. y\u00fczy\u0131lda<\/strong> terk edildi\u011fini g\u00f6sterdi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"861\" height=\"434\" src=\"https:\/\/certav.org\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Fotograf-TASS-basin-toplantisi-Vladimir-Yurievich-Malashev-yayin-goruntusu.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-941\" srcset=\"https:\/\/certav.org\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Fotograf-TASS-basin-toplantisi-Vladimir-Yurievich-Malashev-yayin-goruntusu.jpg 861w, https:\/\/certav.org\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Fotograf-TASS-basin-toplantisi-Vladimir-Yurievich-Malashev-yayin-goruntusu-600x302.jpg 600w, https:\/\/certav.org\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Fotograf-TASS-basin-toplantisi-Vladimir-Yurievich-Malashev-yayin-goruntusu-768x387.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 861px) 100vw, 861px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foto\u011fraf- TASS bas\u0131n toplant\u0131s\u0131-Vladimir Yurievich Malashev-yay\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hazar Ka\u011fanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n b\u00f6lgedeki en parlak d\u00f6nemine \u00e7ok daha sonra ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Andreyaul\u2019un do\u011frudan Hazar d\u00f6nemiyle olan ba\u011f\u0131 zay\u0131flam\u0131\u015f oldu. Arkeolog Vladimir Mala\u015fev, Hazarlar\u0131n b\u00f6lgedeki rol\u00fcn\u00fcn tamamen g\u00f6z ard\u0131 edilmedi\u011fini, ancak arkeolojik veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda san\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan daha ikincil bir d\u00fczeyde kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Kurgan Mezarlar\u0131ndaki \u0130zler: Sarmatlar ve Kafkas Albanyas\u0131<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kurgan alt\u0131 mezarlarda tespit edilen farkl\u0131 defin gelenekleri, b\u00f6lgenin n\u00fcfus yap\u0131s\u0131ndaki katmanlar\u0131 ortaya koydu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>M.S. 2. \u2013 3. Y\u00fczy\u0131l (Sarmat Evresi):<\/strong> \u0130lk d\u00f6nem mezarlar\u0131, Kuzey Kafkasya bozk\u0131rlar\u0131nda ya\u015fayan Sarmat d\u00f6nemi n\u00fcfusuyla ili\u015fkilendirildi. Mezarlarda bulunan tak\u0131lar ve e\u015fyalar kesin tarihlendirme yap\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kafkas Albanyas\u0131 \u0130le Ticaret:<\/strong> Kaz\u0131larda, M.\u00d6. son y\u00fczy\u0131llardan Erken Orta \u00c7a\u011f\u2019a kadar Do\u011fu Kafkasya\u2019da varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren antik <strong>Kafkas Albanyas\u0131<\/strong> (g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Azerbaycan\u0131 ve G\u00fcney Da\u011f\u0131stan) devletine ait k\u0131rm\u0131z\u0131 kilden yap\u0131lm\u0131\u015f \u00fc\u00e7 ayakl\u0131 kaplar (tripod) bulundu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">M.S. 3. Y\u00fczy\u0131lda Se\u00e7kinlerin De\u011fi\u015fimi ve Alan G\u00f6\u00e7\u00fc<\/h3>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"573\" height=\"349\" src=\"https:\/\/certav.org\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Fotograf-TASS-basin-toplantisi-Vladimir-Yurievich-Malashev-yayin-goruntusu2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-942\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foto\u011fraf- TASS bas\u0131n toplant\u0131s\u0131-Vladimir Yurievich Malashev-yay\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mezarl\u0131ktaki bir sonraki evre ise erken d\u00f6nem <strong>Alan k\u00fclt\u00fcr\u00fc<\/strong> ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131yla \u015fekillendi. Orta Terek b\u00f6lgesindeki katakomp mezar mimarisiyle birebir benzerlik g\u00f6steren yap\u0131lar, Orta Terek\u2019ten Kuzey Da\u011f\u0131stan\u2019a do\u011fru ciddi bir n\u00fcfus g\u00f6\u00e7\u00fc ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u00f6m\u00fc rit\u00fcelleri ve mezarl\u0131klar\u0131n konumunu inceleyen arkeologlar, M.S. 3. y\u00fczy\u0131l\u0131n ortas\u0131 ile ikinci yar\u0131s\u0131 aras\u0131nda b\u00f6lgede bir <strong>&#8220;se\u00e7kin de\u011fi\u015fimi&#8221; (y\u00f6netici s\u0131n\u0131f\u0131n el de\u011fi\u015ftirmesi)<\/strong> ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 hipotezini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor. Erken d\u00f6nem Alan k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc getiren bu topluluklar, zamanla Andreyaul b\u00f6lgesinde hakim g\u00fc\u00e7 haline geldi.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">&#8220;Hazar Vurgusu Azald\u0131, Alan Hakimiyeti \u00d6ne \u00c7\u0131kt\u0131&#8221;<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kuzeydo\u011fu Kafkasya, Hazar Denizi k\u0131y\u0131s\u0131ndan Derbent Ge\u00e7idi\u2019ne ve oradan da \u00d6n Asya\u2019ya uzanan stratejik bir ticaret ve askeri hat \u00fczerinde yer al\u0131yordu. M.S. 5. y\u00fczy\u0131lda Sasani \u0130mparatorlu\u011fu (\u00f6zellikle \u015eah II. Yezdigirt d\u00f6nemi) Derbent \u00e7evresinde devasa tahkimatlar kurarak bu koridoru denetim alt\u0131na almaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Andreyaul yerle\u015fiminin M.S. 3. ve 5. y\u00fczy\u0131llar aras\u0131nda Sarmat-Alan d\u00fcnyas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funun kesinle\u015fmesi, b\u00f6lgesel g\u00fc\u00e7 dengelerinin yeniden okunmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vladimir Mala\u015fev durumu \u015fu s\u00f6zlerle \u00f6zetledi:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>&#8220;Arkeolojik a\u00e7\u0131dan Hazarlar\u0131n bu merkezdeki rol\u00fc biraz geriledi; g\u00fcndemden tamamen \u00e7\u0131kmad\u0131 ama azald\u0131. Art\u0131k ana vurgu, burada hakim konuma y\u00fckselen Alan k\u00fclt\u00fcr\u00fc ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131na kaym\u0131\u015f durumdad\u0131r.&#8221;<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Da\u011f\u0131stan\u2019daki Andreyaul \u00d6ren Yeri (Andreyavul Kent Yerle\u015fimi) ve bu alanla ba\u011flant\u0131l\u0131 kurgan mezarl\u0131\u011f\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen yeni arkeolojik kaz\u0131lar, M.S. ilk y\u00fczy\u0131llarda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":940,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-939","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haber-duyuru"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=939"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":943,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/939\/revisions\/943"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/940"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=939"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=939"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/certav.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=939"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}