Karadeniz\u2019in kuzeyinde binlerce y\u0131l \u00f6ncesine dayanan n\u00fcfus hareketleri ve halklar\u0131n k\u00f6keni, geni\u015f kapsaml\u0131 bir genetik ara\u015ft\u0131rmayla yeniden yaz\u0131l\u0131yor. Sirius Bilim ve Teknoloji \u00dcniversitesi, Rusya Bilimler Akademisi Vavilov Genel Genetik Enstit\u00fcs\u00fc ve Lomonosov Moskova Devlet \u00dcniversitesi\u2019nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc DNA \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, Karadeniz\u2019in kuzeyindeki topluluklar\u0131n k\u00f6kenine dair bilinen ezberleri bozdu.<\/p>\n\n\n\n
Vavilov Genetik ve Islah Dergisi<\/em>\u2019nin 2026 y\u0131l\u0131 4. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlanan ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re; b\u00f6lgeye M.S. ilk y\u00fczy\u0131llarda hakim olan Sarmatlar\u0131n, daha \u00f6nce ayn\u0131 topraklarda ya\u015fayan \u0130skitler ile genetik bir akrabal\u0131\u011f\u0131 bulunmuyor.<\/p>\n\n\n\n Arkeogenetik\u00e7iler, M.S. 1. biny\u0131lda Kuzey Karadeniz b\u00f6lgesinde varl\u0131k g\u00f6steren farkl\u0131 arkeolojik k\u00fclt\u00fcrlere ait 48 antik iskelet \u00f6rne\u011finin t\u00fcm genom sekanslama (dizileme) verilerini inceledi.<\/p>\n\n\n\n Ara\u015ft\u0131rma kapsam\u0131nda;<\/p>\n\n\n\n k\u00fclt\u00fcrlerine ait materyaller analiz edildi. Anne ve baba soylar\u0131n\u0131 takip edebilmek amac\u0131yla mitokondriyal DNA ve Y-kromozomu verilerini de bir araya getiren ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, farkl\u0131 d\u00f6nemlerden toplam 324 bireyin<\/strong> genetik profilini kapsayan devasa bir veri setini inceledi.<\/p>\n\n\n\n Ara\u015ft\u0131rman\u0131n en dikkat \u00e7ekici bulgular\u0131ndan biri, Sarmatlar\u0131n geli\u015fiyle ya\u015fand\u0131. Karadeniz k\u0131y\u0131lar\u0131na g\u00f6\u00e7 eden Sarmatlar\u0131n, b\u00f6lgenin yerlisi konumundaki \u0130skitlerle genetik olarak yak\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 tespit edildi. Bu durum, Sarmatlar\u0131n \u0130skit n\u00fcfusunun yerini tamamen ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve san\u0131lan\u0131n aksine \u0130skitlerin devam\u0131 veya soyda\u015f\u0131 olmad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n \u00c7al\u0131\u015fma, b\u00f6lgedeki her k\u00fclt\u00fcr de\u011fi\u015fiminin soyk\u0131r\u0131m veya tam bir n\u00fcfus de\u011fi\u015fimiyle sonu\u00e7lanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da ortaya koydu. \u00d6rne\u011fin, Kuzey Kafkasya’daki “Solne\u00e7nodolsk-4” arkeolojik alan\u0131ndaki bir Alan bireyinin, ayn\u0131 b\u00f6lgedeki Sarmatlar ve daha eski Koban k\u00fclt\u00fcr\u00fc ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 ile genetik olarak neredeyse \u00f6zde\u015f oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Benzer \u015fekilde, Belyaus kalesindeki Ge\u00e7 \u0130skit bireylerinin de erken d\u00f6nem \u0130skit n\u00fcfusuyla genetik s\u00fcreklilik ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 saptand\u0131.<\/p>\n\n\n\n Metaanaliz sonu\u00e7lar\u0131, Karpat Havzas\u0131 ile G\u00fcney Ural Sarmatlar\u0131 aras\u0131nda do\u011frudan genetik ba\u011flar oldu\u011funu g\u00f6sterdi. Bu durum, M.S. ilk y\u00fczy\u0131llarda Karadeniz\u2019in kuzeyinden ge\u00e7en kitlesel ve uzun mesafeli g\u00f6\u00e7lerin somut bir kan\u0131t\u0131 kabul ediliyor.<\/p>\n\n\n\n Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, elde edilen bulgular\u0131 \u015fu s\u00f6zlerle \u00f6zetledi:<\/p>\n\n\n\n “Sarmatlar, Alanlar, Bulgarlar ve Saltovo-Mayatsk k\u00fclt\u00fcr\u00fc ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 aras\u0131nda genetik ba\u011flar tespit ettik. \u00d6zellikle orman-bozk\u0131r ku\u015fa\u011f\u0131ndaki gruplar ile Kafkas Alanlar\u0131 aras\u0131ndaki y\u00fcksek genetik benzerlik, ortak bir k\u00f6kene ya da uzun s\u00fcreli temaslara i\u015faret ediyor. Genetik yap\u0131da ana etkilerin Kafkasya ve Do\u011fu Avrasya eksenli oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.”<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Ara\u015ft\u0131rmada \u00c7ernyahov k\u00fclt\u00fcr\u00fc insanlar\u0131n\u0131n y\u00fcksek d\u00fczeyde genetik \u00e7e\u015fitlili\u011fe sahip oldu\u011fu belirlendi. Daha da \u00f6nemlisi, bu grupta sonraki d\u00f6nem Slav topluluklar\u0131yla genetik ba\u011flar tespit edildi. Bu bulgunu, Do\u011fu Avrupa’daki Slav gruplar\u0131n\u0131n olu\u015fum s\u00fcrecini anlamak i\u00e7in kritik bir zemin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor.<\/p>\n\n\n\n Ayr\u0131ca bilim insanlar\u0131, b\u00f6lgede ya\u015fayan farkl\u0131 etnik ve k\u00fclt\u00fcrel gruplar aras\u0131nda belirgin bir melezle\u015fme (genetik kar\u0131\u015f\u0131m) izine rastlamad\u0131. Bu durum, Kuzey Karadeniz\u2019in sadece birbirini yok eden k\u00fclt\u00fcrler silsilesi de\u011fil, farkl\u0131 halklar\u0131n kendi kimliklerini koruyarak bir arada var oldu\u011fu devasa bir temas alan\u0131<\/strong> olarak de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n — <\/p>\n\n\n\n324 Bireyin Genetik Haritas\u0131 \u00c7\u0131kar\u0131ld\u0131<\/h3>\n\n\n\n
\n
Sarmatlar \u0130skitlerin Yerini Tamamen Ald\u0131<\/h3>\n\n\n\n
K\u00fclt\u00fcr De\u011fi\u015fimi Her Zaman N\u00fcfus De\u011fi\u015fimi Anlam\u0131na Gelmiyor<\/h3>\n\n\n\n
K\u0131talararas\u0131 G\u00f6\u00e7ler ve Kafkas-Do\u011fu Avrasya Etkisi<\/h3>\n\n\n\n
\n
Slavlar\u0131n K\u00f6kenine ve \u00c7ernyahov K\u00fclt\u00fcr\u00fcne I\u015f\u0131k Tutuyor<\/h3>\n\n\n\n